indie classical, huh? orgineel

pin it stickyOver de grenzen, buiten de lijntjes en weg uit het veilige midden! Dat is Cross-linx, het jaarlijks rondreizende festival op het grensvlak tussen nieuwe ‘klassieke’ muziek en indie-pop, oftewel indie-classical. Nou, bijvoorbeeld Kyteman samen met het philharmonie zuidnederland of Bryce Dessner (gitarist van The National) die een eigen stuk speelt voor elektrische gitaar & soundtrack.

Hieronder een kleine routekaart door het drukbevolkte niemandsland tussen pop en klassiek. Je ontmoet musici en componisten die maar wat graag de grens oversteken, van klassiek naar pop of andersom. Laat je oren verrassen.

 

Via Satie naar Japan en David Sylvian

Hij had zeven, paars fluwelen pakken, altijd een paraplu en een hoed. Stond bekend om zijn humor, scherpe mening en vreemde muziek die nergens op leek. Klanken die begonnen en eindeloos door konden gaan. Buiten zijn vrienden wilde niemand zijn muziek horen. Erik Satie. Hij schreef een aantal stukken (Gymnopedies, Gnossiennes) die eind negentiende eeuw echt onbekend waren. Zo’n 40 jaar geleden begon de opmars, steeds meer mensen vonden het mooi, zo’n 30 jaar geleden was er geen documentaire of nieuwsbericht met zielige inhoud, zonder deze muziek. En tegenwoordig behoren de Gymnopedies en Gnosssiennes van Satie tot de populairste ‘klassieke’ muziek.

 

Ook mooi is deze uitvoering van de Eerste Gnossienne door de jonge Franse pianist Alexandre Tharaud.

 

Maar nog even terug naar het eerste filmpje, de Gymnopedie van Satie. Dit relatief ‘eenvoudige’ stukje komt terug in het nummer Nightporter van Japan. Kijk eerst, en dan verder over Japan en de zanger David Sylvian.

 

De pianopartij lijkt aardig op Gymnopedie nummer 1 van Satie (de kuif van David Sylvian lijkt helemaal niet op die van Satie…). Nightporter stamt uit 1980. De groep Japan had ook in Nederland een hit met het volgende:

Je vraagt je af waar ze in hemelsnaam naar de kapper gaan… Maar goed, David Sylvian ontwikkelde zich in een geheel andere richting, zoals je hier kunt horen.

De kuif zit nu anders, maar vooral de muziek is veranderd. Op sfeer, op geluid. In deze richting is David Sylvian (zonder Japan) doorgegaan.

Small Metal Gods door David Sylvian. Vervolgens liet hij het nummer bewerken door een moderne, klassieke componist. En alles verliep via Skype of mail of WeTransfer of… Er komt geen studio aan te pas, alles via internet. En dan is hetzelfde nummer dit geworden:

Is dit nog pop of is het klassiek of…? Noem het indie-classical.

Wegwijzers

Hier enkele namen uit het grensgebied tussen klassiek en pop.

Nico Muhly. New York. Assistent geweest van Philip Glass. Oscar-genomineerd voor zijn soundtrack bij The Reader. Arrangeert voor oa Björk, Grizzly Bear en Antony and the Johnson. Schrijft ballet, opera, kamermuziek en zelfs een Mis.

Samen met singer-songwriter Teitur componeerde hij Confessions; filmpjes van Youtube, voorzien van fraai liedjes tussen folk en barok, en uitgevoerd door Teitur, Muhly en The Holland Baroque Society.

Nico Muhly was ‘composer in residence’ bij het Muziekgebouw Eindhoven, hij heeft speciale composities gemaakt in opdracht van het Muziekgebouw, en heeft meerdere uitvoeringen meegemaakt.

Hier een fraai voorbeeld Nico Muhly en singer-songwriter Teitur in een project van het Muziekgebouw.

En hier de trailer van de Oscar winnende film The Reader, waarvoor Muhly de muziek schreef.

Bryce Dessner. Gitarist bij The National, veelgeprezen ‘indie-band’. Daarnaast is Dessner oprichter en curator van het MusicNOW Festival, waar de stand van zaken te horen is van de muziek anno nu; Muhly, Sufjan Stevens, Owen Pallett, Glass…

Als componist maakte Dessner oa The Long Count, en werkte hij mee aan het project Planetarium met Nico Muhly en Sufjan Stevens. Planetarium is uitgevoerd in de Barbican Centre London, Sydney Opera House en Muziekgebouw Eindhoven. Vanaf seizoen 12/13 is Bryce Dessner ‘composer in residence’ bij het Muziekgebouw Eindhoven, dus veelvuldig te zien en te beluisteren!

Hier een kort fragment The National in het Muziekgebouw.

Een stuk voor strijkkwartet, van Bryce Dessner

Sufjan Stevens. Ongrijpbare en briljante figuur uit de pop. Amerikaan wiens liedjes ergens tussen minimal, theater en folk zitten. Zijn cd Come On Feel The Illinoise werd in diverse media (oa Pitchfork) uitgeroepen tot beste cd van 2005. Sufjan Stevens maakte een muziektheaterproject rond de BQE, een straat in New York. Film, kostuums en muziek, gegoten in Glass-achtige arrangementen, dan weer overgaand in electronische dance.

Allereerst Sufjan Stevens, live in het Muziekgebouw.

Sufjan Stevens, Bryce Dessner en Nico Muhly, live in Muziekgebouw

Jonny Greenwood. Gitarist, multi-instrumtalist en computerprogrammeur bij Radiohead, een van de belangrijkste popgroepen van de laatste tien jaren. Trouwens, een popgroep die het experiment niet schuwt, en dwars door genres gaat. Greenwood schreef orkestmuziek (in 2006 won hij zelfs de BBC British Composer Award), en filmmuziek, zoals bij de film There Will Be Blood. Andere soundtracks van Greenwood zijn: Norwegian Wood, We Need To Talk About Kevin en The Master, dat een prijs kreeg voor het belangrijke filmfestival van Venetië.

Eerst Radiohead, in een opmerkelijke clip

Trailer There Will Be Blood, muziek Jonny Greenwood.

Chilly Gonzales. Een Canadese musicus, die tegenwoordig in Parijs woont. Studeerde jazz-piano en begon als popmuzikant. Hij maakte elektro, een rap-plaat en tegenwoordig een eigen indie classical pianomuziek. In 2009 deed Gonzales een recordpoging voor het langste concert ooit: met 27 uur houdt hij nu dat record.

Hier zijn verstilde muziek tussen ambient en Satie (heb je hem weer).

En, last but not least, Patrick Watson. Canadese liedjeswonder, veel geprezen in de pers, toejuicht op bijvoorbeeld LowLands. Hier in een optreden in Muziekgebouw Eindhoven tijdens Cross-linx 2013 met strijkorkest Amsterdam Sinfonietta: een klassiek orkest met alleen strijkers (violen en zo). Midden in t nummer Beijing heeft ie een stuk verwerkt van de Franse componist Maurice Ravel (na 4 minuten, op t moment dat het publiek begint te juichen).

En hier vertelt Patrick Watson over Beethoven: Where’s my keys?

En natuurlijk zijn er op de festival site www.cross-linx.nl (met het programma van 2015) nog veel tips meer om verder te kijken dan je oren lang zijn. Probeer eens de Britse elektronica wizard Squarepusher… met orkest!